Showing posts with label लघु कथा. Show all posts
Showing posts with label लघु कथा. Show all posts

Saturday, August 22, 2026

विक्रमादित्य आणि सिंहासन चार पुतळी: सत्तेसाठी आत्मा गिरवी




विक्रमादित्याला  सत्तेचा उपयोग करून प्रजेचे दुःख, दारिद्र्य आणि अन्याय दूर करायचा होता. त्याला वाटत होते शासन हे जनतेसाठी असावं,  त्याने विचार केला राज्यलक्ष्मीची आराधना करून, तिला प्रसन्न करून, प्राप्त सत्तेचा उपयोग तो प्रजेच्या भल्यासाठी करणार होता. प्रजा  क्षणासाठी गरुडासारखी तीव्र नजर ठेवून प्रेजेला त्रास देणार्‍या भ्रष्ट मंत्री आणि i अधिकार्‍यांना दंडित करून तो गरिबांच्या आणि शेतकर्‍यांच्या हितांची रक्षा करणार होता. त्याने राज्यलक्ष्मीची आराधना केली. अखेर राज्यलक्ष्मी प्रसन्न झाली. 

एका शुभ मूहर्तावर विक्रमादित्य सिंहासनावर विराजमान होण्यासाठी  सिंहासनाच्या पायर्‍या चढू लागला. पहिल्या पायरी वर डोळ्यांवर पट्टी बांधलेली पुतळी होती, ती राजाला म्हणते , “राजाने वाईट पाहू नये.” सर्वत्र भ्रष्टाचार, अन्याय, शोषण करणारे अधिकारी आणि मंत्री दिसत असेल तरी  दुर्लक्षित करावे. त्याशिवाय तुला पुढची पायरी चढता येणार नाही. राजा ही अट मान्य करतो. 

दुसर्‍या पायरी वर कान झाकलेली पुतळी राजाला म्हणते, राजाने वाईट ऐकू नये, जनतेच्या वेदना, शेतकऱ्यांच्या आत्महत्या, गरिबीचे आक्रोशच्या कथा ऐकू नये. विक्रम कान झाकतो. राजा ही अट ही मान्य करतो. 

तिसर्‍या पायरीवर ओठांवर बोट ठेवलेली पुतळी म्हणते, “राजाने वाईट बोलू नये.” मंत्री, अधिकारी कितीही भ्रष्ट असले तरी त्यांच्यावर टीका न करता मौन राखावे. विक्रम मौन ही स्वीकारतो.  

शेवटी चौथी पुतळी प्रकट होते. ती म्हणते, “हे सर्व झाकले तरी आत्मा अस्वस्थ होतो. आत्मा अस्वस्थ झाली की  राजा सत्ता गमावतो. तुझी आत्मा मला अर्पण कर.” विक्रम पुतळीला आत्मा अर्पण करतो आणि सिंहासनावर बसतो.

सिंहासनावर बसताच विक्रमादित्याच्या मनःचक्षूंसमोर एक दिव्य दृश्य उभं राहतं, संपन्न हिरवळीत न्हालेली शेती, कष्टकरी शेतकऱ्यांच्या चेहऱ्यावर समाधान आणि अभिमानाची झळाळी, रस्त्यांवर खेळणारी आनंदी मुले, बाजारात उत्साहाने खरेदी करणारी प्रजा, आणि सर्वत्र एक शांत, समृद्ध, आणि सुसंस्कृत समाज. राज्यात कुठेही दुःख, दारिद्र्य, किंवा अन्यायाचा लवलेशही नाही. प्रत्येक घरात हास्य, प्रत्येक मनात आशा, आणि प्रत्येक पावलात आनंद भरलेला आहे. विक्रमादित्याला वाटते, हीच ती राज्यलक्ष्मीची कृपा, जिच्या आशीर्वादाने त्याचं राज्य स्वर्गासमान झालं आहे.

आज ही जनतेचे दुख दूर करणारे आणि इमानदारीच्या बाता करणारे सत्ता मिळताच बदलून जातात. सत्ता मिळताच त्यांना जनतेचे दुख दिसत नाही. त्यावरून सुचलेली ही कथा. 

Friday, May 8, 2026

ययातिच्या मनातील द्वंद: भोग की त्याग

 



(चित्र मोठे करून चित्र कथा पाहू शकतात) 

बुद्धीमान आणि सर्व प्राण्यांमध्ये शक्तीशाली ययातिला पृथिवीचे साम्राज्य प्रदान करत ऋषि त्याला उपदेश देतात पृथ्वीवरील जड चेतन सर्वांची रक्षा करणे तुझे कर्तव्य आहे. ऋषी म्हणतात की क्षमा, दया आणि सहिष्णुता ही मानवतेची खरी भूषणं आहेत. त्यागासह भोग केल्यानेच जीवनाचे सार्थक होते.  तू हा मार्ग स्वीकारला तर प्रलय पर्यन्त पृथ्वीला भोगू शकेल. 

पण ययाति आपल्या ज्ञानाच्या आणि शक्तीच्या नशेत चूर आहे. त्याला वाटते "क्षमा आणि दया" ही दुर्बलांची भाषा आहे. पृथ्वी वीरांच्या भोगण्यासाठी आहे, दुर्बलांना इथे जगण्याचा अधिकार नाही.

तो शूद्र जीवांना आपल्या पायतळी तुटवतो. जे मोठे प्राणी होते त्यांना स्वत:च्या मनोरंजनाचे साधन बनवितो. तो  चिरतरुणी वसुंधरेचं सौंदर्य मोहात पडतो. वसुंधरेचं सौंदर्य त्याच्या राक्षसी लालसेला बळी पडतं. तो  विक्षिप्त, बलात्कारी बनतो. तो वसुंधरेच्या हिरव्यागार वस्त्रांना छिन्न-भिन्न करून टाकतो. त्याच्या पाशवी क्रूरतेमुळे पृथ्वीच्या शरीरावर जागोजागी खोल जखमा होतात. त्या जखमा उपाय न केल्याने सडू लागतात. त्यातून दुर्गंध युक्त विषारी वायू निघून वातावरणात पसरू लागतो.  आता ययातिचा श्वासही कासावीस होऊ लागतो. स्वर्गीय देव ही त्याला चेतावनी देतात "तुझं जीवन धरणीशी जोडलेलं आहे. भोगाचा मार्ग सोड आणि धरणीला वाचव." अन्यथा धरती सोबत तू ही नष्ट होईल. 

ययाति देवांकडे तुच्छतेने पाहतो, तो  ज्ञानाच्या मदतीने अंतरिक्षात दुसरी पृथ्वी शोधण्याचा विचार करू लागतो. तर कधी तो शक्तीच्या जोरावर स्वर्गातिल देवांना अपदस्थ करून, स्वर्गात अप्सरांसोबत नित्य नवीन भोग अनुभवण्याचं स्वप्न पाहतो.  पण कधी-कधी त्याला वाटतं स्वर्गातील अमृत त्याची तृप्त तहान भागवू शकेल का?

काळातच दडलेलं आहे मनुष्यपुत्राचं भाग्य. ययाति नीच भोगमार्ग सोडून त्याग आणि तपस्येचा मार्ग स्वीकारेल का? की तो हरवून जाईल अंतरिक्षाच्या असीम अंधारात? सध्या तरी ययाति किंकर्तव्यविमूढ आहे .

 

Monday, April 20, 2026

धुरंधरचे गाणे आणि बायकोचा दंडा"

 

एक गायक होता, जो आयुष्यभर फक्त दुःख आणि वेदनांनी भरलेली गाणीच गात असे. तुटलेलं हृदय, दगा, उदासी आणि एकाकी रात्री - हे त्याच्या गाण्यांचे नेहमीचे विषय होते.

त्याच्या लग्नाची २५वी वर्षगाठ होती. सकाळपासूनच बायकोने स्पष्ट इशारा दिला होता, “आज आनंदाचा दिवस आहे. कोणतंही नकारात्मक किंवा दुःखी गाणं म्हणू नकोस. नाहीतर बघून घेईन!”

संध्याकाळी पार्टीचे वातावरण खूप सुंदर होते. मित्र-नातेवाईक आले होते. रंगीबेरंगी दिवे, हास्य-विनोद, स्वादिष्ट पदार्थांचा सुगंध सर्वत्र पसरलेला होता, आणि सर्व अतिथी मौजमस्ती करत होते.

त्याच्या मित्रांनी आणि नातेवाईकांनी गायकाला गाण्याची विनंती केली. त्याने आनंदी गाणी सुरू केली. लोक टाळ्या वाजवू लागले आणि म्हणाले, “वाह! या वयातही आवाजात तीच जादू आहे!”

तेव्हा कोणीतरी धुरंधर सिनेमातील प्रसिद्ध गाणं म्हणायला सांगितलं: “ना तो कारवां की तलाश है, ना हमसफर की तलाश है…”

बायकोचा इशारा आठवताच गायकाने ताबडतोब गाण्याचे बोल बदलले. “ना” च्या जागी “हाँ” घालून त्याने गाणं सुरू केलं:

“हाँ आज कारवां की तलाश है… 

हाँ आज नए हमसफर की तलाश है…”



गाणं ऐकताच सारा हॉल टाळ्यांच्या आणि शिट्ट्यांच्या गजराने भरून गेला. त्याचा एक मित्र मोठ्याने ओरडला, “अरे वा! या वयातही नवीन हमसफर हवा आहे! कमाल आहे भाऊ!”

हे बोल बायकोच्या कानावर पडताच तिचा राग सातव्या आकाशाला पोहोचला.

दुसऱ्या दिवशी गायक रुग्णालयाच्या बेडवर पडला होता. चेहऱ्यावर पट्ट्या, हात-पायात दुखापत. त्याला काहीच समजत नव्हतं की शेवटी काय झालं. त्याने तर बायकोचा सल्ला मानला होता, मग बायकोने तिच्या भावांसोबत मिळून त्याला मारहाण का केली?


Tuesday, February 24, 2026

"सुपारी लग्न पत्रिकेचे गूढ"

 

नवरा
: तुमच्या रोजच्या कटकटींमुळे मी त्रासून गेलो आहे. आत्महत्येचा विचार मनात येतो आहे. 

बायको: "खुशाल कर, कुणी रोखले आहे तुला? पण लक्षात ठेव, लग्नात मला जन्म भर पोसण्याचे वचन दिले होते तुझी दोन लेकरं आहेत. त्यांचा उद्धारही तुलाच करायचा आहे. 

नवरा: माझा कोट्यवधीचा विमा आहे, काही कमी पडणार नाही तुला. 

बायको: तेवढ्या पैश्यांनी काही ही होणार नाही. ज्या मुलीच्या बापाने आत्महत्या केली आहे, तिला लग्नाच्या बाजारात खपविण्यासाठी भरपूर हुंडा द्यावा लागेल.  मुलीचे लग्न करून ही जवाबदारी संपता नाही. त्यासाठी आठ-दहा कोटी लागतील. 
 
बायको: तुझ्या मुलालाही पुढचे शिक्षण अमेरिकेत घ्यायचे आहे. त्यासाठीही आठ-दहा कोटी लागतील.  माझी ही नुकतीच पन्नाशी उलटली आहे. अजून तीस-चाळीस वर्षे मी जिवंत राहणार.  माझ्या रोजच्या खर्चाची व्यवस्था तुला करावी लागेल. मी एक पतिव्रता स्त्री आहे. बाहेर ख्याली नाही. माझ्या शारीरिक गरजा पूर्ण करण्यासाठी मला पुन्हा लग्न करावे लागेल. एका विधवेला पुन्हा विवाह करण्यासाठी भरपूर हुंडा मोजावा लागतो.  माझ्यासाठीही वीस-पंचवीस कोटींची व्यवस्था करावी लागेल. एवढे जमले तर खुशाल कर..  आत्महत्या... माझी ना नाही.   
पोरांनीही आईच्या म्हणण्याला दुजोरा दिला. 
 
नवरा: म्हणजे, मी आत्महत्या करणार, याचे  तुम्हाला काहीच वाटत नाही. आता मी आत्महत्या करणार म्हणजे करणार. मरण्यापूर्वी तुमची चोख व्यवस्था करून जाईल.  चिंता करू नका. 
 
काहीदिवसांनी आकाशात एक विमान कोसळले. त्यात विमान चालकासहित अनेक मृत्युमुखी पडले. काही महिन्यांनी एकाच मांडवात दोन लग्न झाली. दोघींचे नवरे विमान चालक  होते.

लग्नपत्रिका सुपारीच्या आकाराची होती. सुपारी लग्न पत्रिकेचे गूढमला अजूनही उलगडले नाही.


Thursday, February 5, 2026

धर्मराजचा न्याय: चोरी सोन्याच्या नाण्याची

 

भल्या पहाटे उगवत्या सूर्याचा सोनेरी प्रकाश अंगावर पडला की मन प्रसन्न होते. सकाळचे कोवळे ऊन हवेहवेसे वाटते. तसाच सोनेरी रंगाचा सुवर्ण माणसाला प्रिय असतो. सुवर्णाच्या कृपेने माणसाच्या भौतिक इच्छा पूर्ण होतात—कपडे-लत्ते, टीव्ही, गाडी, बंगला. आणि जर अधिक सुवर्ण मिळाले, तर त्या बंगल्यात पत्नी रूपात जागतिक सुंदरीही मिळू शकते.

फार पूर्वीची गोष्ट आहे. एक अडाणी व अज्ञानी माणसाला रस्त्यावर सोन्याचे एक नाणे पडलेले दिसले. काहीही विचार न करता त्याने ते नाणे उचलले आणि आपल्या खिशात टाकले. थोड्या वेळाने दुसऱ्या माणसालाही रस्त्यात तेच नाणे दिसले. त्याने आजूबाजूला पाहिले. जवळपास कोणी माणूस नाही याची खात्री करून त्याने नाणे उचलून स्वतःच्या खिशात टाकले. आणखी काही वेळ गेल्यावर एक शिक्षित आणि विचारवंत माणूस तिथे आला. त्यालाही तेच नाणे दिसले. नाणे दिसताच त्याच्या मनात विचारांचे चक्र सुरू झाले—कुणाच्या खिशातून हे नाणे पडले असावे? त्याने चौफेर नजर टाकली, पण कुणीच दिसले नाही. आता काय करावे? नाणे उचलावे का? लगेच मनात दुसरा विचार आला—हे करणे योग्य नाही. दुसऱ्याची वस्तू उचलणे म्हणजे चोरी. छे-छे, दुसऱ्यांच्या वस्तूकडे ढुंकूनही पाहू नये. पण लगेचच दुसरा विचार आला—आलेली लक्ष्मी नाकारणे योग्य नाही. लक्ष्मीचा अनादर झाला तर ती कुपित होते आणि दारिद्र्यात खितपत पडावे लागते. त्याला एक जुनी कथा आठवली…

एकदा शंकर-पार्वती विमानातून जात असताना, शंकर म्हणाले, "तो पाहा खाली पृथ्वीवर जो माणूस दिसतो आहे, तो माझा प्रिय भक्त आहे. वादळ असो वा पाऊस, थंडी असो वा भाजणारा उन्हाळा—हा रोज सकाळी गावाच्या मंदिरात पूजा करतो आणि शंभर प्रदक्षिणा घालतो. याने आजवर स्वतःसाठी काहीही मागितले नाही, म्हणूनच मला तो प्रिय आहे." पार्वतीने खाली पाहिले. फाटके कपडे घातलेल्या त्या दरिद्री भक्ताला पाहून ती म्हणाली, "देवाधिदेव, त्याने काही मागितले नाही हे खरे, पण भक्ताची काळजी घेणे हे आपले कर्तव्य नाही का? विष्णू भगवान तर सतत भक्तांचे कल्याण करतात." शंकर म्हणाले, "हा भाग दुष्काळी आहे. इथे सर्वच लोक दरिद्री आहेत. हा मला सोडून परदेशी जाणार नाही. जोपर्यंत हा या गावात राहील, त्याचे दारिद्र्य दूर होणार नाही. तरीही तुझ्या आग्रहास्तव मी प्रयत्न करतो." शंकरांनी प्रदक्षिणेच्या मार्गात काही सोन्याची नाणी ठेवली. दरिद्री असूनही त्या ब्राह्मणाला नाण्यांना उचलण्याचा मोह झाला नाही. असो, शंकर त्याचे दारिद्र्य दूर करू शकले नाही.

विचारवंत माणसाने निर्णय घेतला—देवाने कृपा केली आहे, हे भगवंताचा कृपाप्रसाद समजून नाणे उचलायला काहीच हरकत नाही. त्याने नाणे उचलून खिशात टाकले.

योगायोगाने तिन्ही माणसे एकाच दिवशी मरण पावली. यमदूतांनी त्यांना धर्मराजासमोर उभे केले. धर्मराजाने पहिल्या माणसाचा हिशोब केला आणि म्हणाले, "तू एकदा सोन्याचे नाणे चोरले होतेस. तुला एक वर्ष नरकवासाची शिक्षा." तो म्हणाला, "मी चोरले नव्हते. रस्त्यावर सापडले होते. मी ते विकून काही दिवस मौज केली." धर्मराज म्हणाले, "ते नाणे तुझ्या मेहनतीचे नव्हते. म्हणून तुला शिक्षा."

दुसऱ्या माणसाला धर्मराजासमोर उभे केले. धर्मराज म्हणाले, "तुला पाच वर्षे नरकवासाची शिक्षा." तो म्हणाला, "मीही नाणे उचलले होते. दोघांना सारखी शिक्षा मिळायला हवी." धर्मराज हसले, "मूर्खा, त्याने नाणे उचलले, तू चोरले. तू चौफेर नजर टाकून खात्री केलीस की कुणी पाहत नाही. हे चोराचे लक्षण आहे."

विचारवंत माणसाला धर्मराजाने १०० वर्षे नरकवासाची शिक्षा सुनावली. तो म्हणाला, "मी तर भगवंताचा कृपाप्रसाद समजून नाणे घेतले. मी निर्दोष आहे. तुम्ही मनमानी शिक्षा देत आहात. मी तक्रार करीन, उपोषण करीन." धर्मराज रागावले, "हे भारत देश नाही जिथे कुणीही उपोषण करतो. हे धर्मराजाचे न्यायालय आहे. तू शिक्षित आहेस, तुला योग्य-अयोग्य समजते. तरीही तू चोरी केलीस आणि त्यात भगवंतालाही गोवलेस. तुझा गुन्हा मोठा आहे. तुला क्षमा नाही."

अशा प्रकारे धर्मराजाने तिघांचा न्यायनिवाडा केला

Sunday, January 18, 2026

हडताल आणि विश्वासघात

शर्माजी गेली वीस वर्षं एका औद्योगिक नगरीतील एका फॅक्टरीत सुपरवायझर म्हणून काम करत होते. ते साधे-भोळे, प्रामाणिकपणे काम करणारे होते. त्यांच्या मुलाने नुकतीच इंजिनिअरिंगची परीक्षा पास केली होती आणि तो नोकरीच्या शोधात होता.

एक दिवस स्थानिक कामगार संघटनेचे प्रभावी नेताजी फॅक्टरीत आले. त्यांनी शर्माजींना सांगितलं, “शर्माजी, उद्या हडताल आहे. तुम्ही आमच्या सोबत उभे राहा. मी तुमच्या मुलाला याच फॅक्टरीत नोकरी मिळवून देतो.” शर्माजींना मनात शंका होती, पण मुलाच्या भवितव्यासाठी त्यांनी साथ दिली.

दुसऱ्या दिवशी फॅक्टरीच्या गेटवर घोषणाबाजी सुरू झाली—“नेताजी जिंदाबाद! मालक मुर्दाबाद!” पोलिसांनी गर्दीवर धाव घेतली. शर्माजींसह अनेक कामगारांना बसमध्ये कोंबून दूर नेलं. काही तासांनी सर्वांना सोडून दिलं.

पण सकाळी फॅक्टरीच्या गेटवर गार्डने एक लिफाफा शर्माजींच्या हातात दिला. त्यात लिहिलं होतं:


“शर्माजी, तुम्हाला फॅक्टरीत तोडफोड व दंगा करण्याच्या आरोपाखाली नोकरीतून बरखास्त करण्यात येत आहे.”

शर्माजी हादरले. ते नेताजींना भेटायला गेले, पण नेताजी भेटले नाहीत. उलट नेताजींनी पत्रकार परिषद घेऊन सांगितलं की तोडफोड करणारे त्यांच्या युनियनचे नव्हते. शर्माजींच्या डोळ्यांसमोर अंधार पसरला. आता पगार नाही, पेन्शन नाही. कोर्ट-कचेरी, पोलिस स्टेशन, वकिलांचे खर्च. मुलाची नोकरी तर दूरच, आता घर चालवणंही कठीण झालं. दुसरीकडे नोकरी मिळवणंही अवघड झालं होतं.

काही आठवड्यांत फॅक्टरीत ४० नवीन कंत्राटी कामगार कमी पगारावर रुजू झाले. नेताजींनी नवीन मर्सिडीज विकत घेतली. पण शर्माजींचं आयुष्य उध्वस्त झालं.

ही कथा फक्त एका व्यक्तीची नाही. एकट्या मुंबईतच श्रमिक नेत्यांच्या नादी लागून हजारो शर्माजी बेरोजगार झाले होते.


Thursday, December 25, 2025

काय चुकलं?

 

रात्री पोलिसांनी तिथे छापा मारला. प्रतिष्ठित शाळेत शिकणाऱ्या, उच्चशिक्षित कुटुंबातील १५-१८ वयोगटातील मुलांना नशेच्या अवस्थेत पकडलं. दम देऊन सोडलं. त्यात सोनलही होती.

आईचा आवाज घरभर घुमला,

"अशीच वागत राहिलीस, तर समाजात तोंड दाखवायला जागा उरणार नाही!"

सोनल फणकारली,

"बSSस! तुझे प्रवचन ऐकून कान पिकले माझे! काय केलं मी? थोडी विस्की घेतली, मित्रांबरोबर मजा केली, एवढंच ना!

घरात कॉकटेल पार्टी असते, आणि तुझे डान्स मॅनर्स? त्या दिवशी उघड्या पाठीचं स्लिव्हलेस घालून, बासच्या गळ्यात-गळे घालून नाचत होतीस... आणि त्याचा हात—"

खटाक! सोनल किंचाळली.

वडील, मतिभ्रष्टासारखे, माय-लेकींच्या ओक्साबोक्सी रडण्याकडे पाहत, मनात विचार करत होते—

"आपलं काय चुकलं?"

सोनलच्या आईवडिलांनी जे आदर्श शिकवले, ते स्वतःच्या वागणुकीत जगू शकले नाहीत. त्यांच्या वैयक्तिक वर्तनात आणि सामाजिक नैतिकतेत विसंगती होती, ज्यामुळे मुलगी गोंधळली. जेव्हा आदर्श फक्त शब्दांत राहतात, तेव्हा त्यांचं मार्गदर्शन संपतं.

Monday, December 22, 2025

"चित्रगुप्ताचा न्याय: सेल्फी घेणारा माकड झाला"

त्याचा मृत्यू झाला. त्याचा आत्मा एका  प्रकाशमार्गाने चित्रगुप्ताच्या दरबारात पोहोचला. त्याला समोर एक विशाल न्यायासन दिसले , त्यावर  चित्रगुप्त विराजमान होते . ते  धवल वस्त्रात, तेजस्वी आणि शांत दिसत होते. त्यांच्या पुढ्यात असंख्य ग्रंथ होते. त्यात पृथ्वीवरील प्रत्येक माणसाने केलेल्या पाप आणि पुण्याचा हिशोब होता. 

चित्रगुप्ताने विचारले, “कुठे जाण्याची इच्छा आहे?”

तो आत्मा म्हणाला, “माझ्या जीवनात अनेक चुका झाल्या, पण शेवटी मी भगवंताच्या दर्शनाला गेलो. त्यांच्या चरणी क्षमा मागितली. माझे पाप नष्ट झाले. मला स्वर्ग मिळाला पाहिजे.”

चित्रगुप्ताने एक जड ग्रंथ उघडला. त्याच्या पानांवर त्या आत्म्याचे संपूर्ण जीवन, प्रत्येक कृती, प्रत्येक विचार नोंदलेले होते. तो ग्रंथ पहात चित्रगुप्त म्हणले “पण माझ्या रेकॉर्डमध्ये तुझ्या क्षमायाचनेचा उल्लेख नाही.” 

तो आत्मा चकित झाला. “असं कसं होईल? मी मंदिरात गेलो होतो. फोटो घेतले, सेल्फी काढले, रिल बनवली. साक्ष आहे!”

चित्रगुप्त थोडं हसले. “हो, साक्ष आहे. मंदिराच्या सिंहद्वारासमोर तू सेल्फी घेतलीस. परिसरातील मूर्तींसोबत  घेतलेले फोटो आहेत. धार्मिक विधींचे व्हिडिओ ही आहेत. देवतेच्या दर्शन घेताना  क्षमा मागण्याची  रिलही आहे. पण...”

चित्रगुप्त थोडं थांबले. “तुझं लक्ष फक्त कॅमेऱ्यात होतं. क्षमा मागताना  तुझ्या डोळ्यांत भक्ती नव्हती, फक्त फ्रेम होती. तुझ्या मनात पश्चात्ताप नव्हता, फक्त पोस्ट टाकण्याची  घाई होती. त्यामुळे तुझं पाप नष्ट झालं नाही.”

तो आत्मा गप्प झाला.  

चित्रगुप्त म्हणाले, “मी तुला नरकात पाठवणार नाही.  तुला पृथ्वीवर परत पाठवतो, दिल्लीच्या चिडियाघरात, माकड रूपात.”

“माकड?” तो आत्मा चकित झाला.

“हो. तिथे तू माकड चेष्टा करशील. लोक तुझ्या सोबत  सेल्फी घेतील, फोटो काढतील, रिल बनवतील. जसं तू देवतेसमोर केलं होतंस. पण आता तू त्यांच्या फ्रेममध्ये असशील. लोक तुझ्या रूपात हास्य, करुणा आणि विसंगती पाहतील. तुला तुझा पूर्वीचा जन्म आठवेल ‘आपणही कधी असं केलं होतं आणि त्याच्या परिणाम भोगतो आहे. तेंव्हा तू खर्‍या अंतकरणाने केलेल्या पापांची क्षमा मागितली तर पुढच्या जन्मी तुला स्वर्ग मिळेल.   

तो आत्मा आता शांत होता. त्याला समजलं होतं, फोटो पुरावा नाही,  भगवंताच्या चरणी सच्या मनाने केलेली प्रार्थनाच चित्रगुप्ताच्या दरबारात पुरावा असते. 

 

Friday, December 5, 2025

धूम्राक्ष, मानवीय इच्छा पूर्ण करणारा दैत्य

 

मानव ऋषीने दगड घासून अग्नी प्रज्वलित केला. अग्नीला प्रसन्न करण्यासाठी प्रार्थना केली “हे अग्नी, सुख-समृद्धी दे, शत्रूंवर विजय मिळवून दे.” त्याने उच्चारले: “अग्नये स्वाहा. इदं अग्नये इदं न मम.”

तेवढ्यात हवनकुंडातून एक धुरकट अशरीरी आकृती प्रकट झाली. हात जोडून उभी. ती म्हणाली, “मी धूम्राक्ष, अग्निपुत्र. धूर हेच माझं भोजन. मानवाच्या इच्छा पूर्ण करणं, हाच माझा धर्म.”

ऋषीने मधमाश्यांच्या पोळ्याचं मध मागितलं. धूम्राक्षने धूर निर्माण केला, मधमाश्या निघून गेल्या. ऋषीला खोकला आला, पण मधुर मध चाखायला मिळाला. धूम्राक्ष पुन्हा आदेशाच्या प्रतीक्षेत उभा राहिला.

काळ पुढे सरकतो.अर्जुन धूम्राक्षला खांडववन जाळण्याचा आदेश देतो. धूम्राक्ष अग्नीच्या साहाय्याने वनातील जीव जंतु आणि वनस्पतींना गिळतो. जीव कासावीस झाल्यावर काही वनवासी जंगलातून बाहेर येऊन अर्जुनाला शरण येतात.  ते जगातील पहिले विस्थापित झाले. खांडववनाच्या राखेवर इंद्रप्रस्थ उभं राहतं. धूम्राक्षच्या मदतीने  आज मुंबई, नोयडा सारखी शेकडों महानगरे उभी  राहिली आहे. माणसाची प्रत्येक इच्छा हा पूर्ण करता-करता, धूम्राक्ष धूर गिळत-गिळत एवढा मोठा झाला आहे, कि आज संपूर्ण पृथ्वी त्याच्या अशरीरी शरीराने झाकल्या गेली आहे.

काल संध्याकाळी मी गच्चीवर उभा होतो. धूम्राक्ष दिसला. मी म्हणालो, “तुझ्यामुळे मला अस्थमा झाला आहे.” तो शांतपणे म्हणाला, “मालक, मी तुमच्या इच्छांमुळे  वाढलो आहे. बिना धुराच्या मदती शिवाय गाड्या, इमारती आणि एसी निर्मित होऊ शकत नाही. वातावरणात धूर पसरणार त्याचे फळे ही तुलाच चाखावे लागणार.  मी गप्प झालो. खोलीत आलो. AC सुरू केला. पण झोप आली नाही.

शेवटी एक विचार मनात आला. आपण यज्ञात आहुति देताना "इदं न मम" म्हणतो पण प्रत्यक्षात प्रत्येक वस्तु स्वत साठी मागतो. यातूनच धूम्राक्ष  जन्म घेतो. 

कदाचित मानवाच्या अपरिमित इच्छांची पूर्ती करता करता, एक दिवस धूम्राक्ष मानवालाच गिळून टाकेल.

Friday, November 28, 2025

सर्पदंश — दोन दृष्टिकोण

 पहिली कथा: ठाम निर्णय

राज्यभर अनेक नागरिकांना डसणारा एक विषारी नाग अखेर सैनिकांच्या हाती लागतो. सैनिक बंदिस्त नागला घेऊन राजदरबारात उपस्थित होतात. 

“महाराज, हा नाग अनेकांचे प्राण घेऊन गेला आहे. आज्ञा द्या, काय करायचे?”

राजा क्षणभरही न थांबता म्हणतो, “विचार कसला? ठेचून टाका त्याला.” सैनिक आज्ञेप्रमाणे नागाचा अंत करतात.

दुसरी कथा: विचारांचा संघर्ष

पुन्हा एकदा तोच नाग, तोच गुन्हा. पण यावेळी राजा थेट निर्णय घेत नाही. तो मंत्र्यांचा सल्ला मागतो.

पहिला मंत्री:

“महाराज, नाग विषारी आहे. त्याला जिवंत ठेवणे म्हणजे पुन्हा संकटाला आमंत्रण. ठार मारणेच योग्य.”

दुसरा मंत्री:

“महाराज, नागाचा स्वभावच विषारी आहे. तो डसतो, हे त्याचे नैसर्गिक वर्तन. आहे.  प्रजा असो वा प्राणी. विचार न करता प्राण घेणे हे अन्यायकारक आहे.” राजा विचारात पडतो. तो नगरातील प्रतिष्ठित नागरिकांची समिती बोलावतो त्या समितीत होते  बुद्धिमान, कलासंपन्न, पुरोगामी विचारांचे लोक.

समितीचा सल्ला:

“राजा, नाग दोषी नाही. तो त्याच्या स्वभावानुसार वागला. त्याला शिक्षा देणे म्हणजे त्याच्या अस्तित्वालाच नाकारणे. त्याऐवजी त्याला सोन्याच्या पिंजर्यात ठेवावे. दर नागपंचमीला दुधाचा नेवेद्य दाखवावा.”

राजा समितीचा सल्ला मान्य करतो. नागाला सोन्याच्या पिंजर्यात ठेवले जाते. दरवर्षी नागपंचमीला त्याला दुधाचा नेवेद्य दाखवला जातो. एके दिवशी, नेवेद्य दाखवताना नाग राजाला डसतो. राजाचा मृत्यू होतो.

 राजाच्या मृत्यूला जबाबदार कोण? नाग? की प्रतिष्ठित नागरिकांची समिती? डसणार्‍या शत्रूला राज्यात आश्रय देण्याचा परिणाम राजा सहित समस्त प्रजेला भोगावा लागतो. 

 

 

Saturday, October 11, 2025

विरहातून जन्मलेली सृष्टी

सृष्टीच्या प्रारंभात, सृष्टीकर्त्याने सर्वप्रथम पृथ्वीची निर्मिती केली. त्याने पृथ्वीवर समुद्र आणि धरतीची रचना केली. या नवसर्जित जगात चैतन्य निर्माण व्हावे, जीवन फुलावे, यासाठी सृष्टीकर्त्याने त्यांच्या मनात प्रेम आणि कामभावना उत्पन्न केल्या.

पण एक समस्या होती-  जर समुद्र आणि धरती कामातुर होऊन एकमेकांच्या सान्निध्यात आले, तर त्यांचे मिलन प्रलय घडवेल. धरती समुद्राशी एकरूप होईल आणि साऱ्या सृष्टीचा अंत होईल. म्हणूनच सृष्टीकर्त्याने समुद्राकडून एक वचन घेतले: "युगाच्या अंतापर्यंत तुला धरतीपासून दूर राहावे लागेल."

प्रेम आणि कामभावने शिवाय पृथ्वीवर जीवसृष्टीची निर्मिती अशक्य होती. पण जिथे प्रेम असते, तिथे मार्ग सापडतो.

सूर्याच्या प्रखर उन्हात धरती विरहाग्नीत जळू लागली. तिच्या अंतःकरणात समुद्राची ओढ पेटू लागली. समुद्राचीही तीच अवस्था झाली—तो घामाने बेजार झाला. त्याचे पाणी वाष्परूप घेऊन नभात जाऊ लागले. त्या वाफेने वादळाचे स्वरूप घेतले. ते वादळ प्रेमाने ओथंबलेले होते.

समुद्राच्या प्रेमाने भरलेले ते वादळ आकाशात उंच गेले. काळ्याकुट्ट मेघांच्या रूपात ते धरतीच्या दिशेने आले. धरतीने त्या वादळाकडे पाहिले आणि त्यात तिला समुद्राची आत्मा दिसली. तिने दोन्ही बाहू उंच करून त्या वादळाचे स्वागत केले.

प्रेमाच्या वर्षावात धरती चिंब भिजली. तिच्या गर्भात जीवन अंकुरले. ती प्रसूत झाली. आणि अखेर, पृथ्वीवर जीवसृष्टीची निर्मिती झाली.

वादळ पुन्हा-पुन्हा येतं आणि जातं. प्रत्येक वेळी, पृथ्वी आणि समुद्र क्षणभर एकमेकांना स्पर्श करतात. नवजीवन जन्म घेतं. सृष्टीकर्त्याचे  वचन नियम न राहता, एक अखंड परंपरा बनते. निर्मितीचा जणू एक यज्ञच. 


Thursday, September 4, 2025

ब्रज रक्षक गोवर्धन


हिरव्यागार वस्त्रांनी नटलेला गोवर्धन पर्वत आकाशात उंच मानकरून उभा होता. दूर यमुने पर्यन्त पसरलेले हिरवेगार कुरण. पायथ्याशी कमळ दलांनी भरलेले अनेक सरोवर असलेला सुंदर ब्रज परिसर  सारस, बदके, हंस इत्यादि चित्र विचित्र पक्षी, हरिण ,व्याघ्र सहित अनेक वन्यप्राण्यांनी सुशोभित होता. यमुनेच्या काठी कदंब, आंबा, पेरु, इत्यादि  नाना वनस्पति आणि वृक्षांनी आच्छादित कुंजवन होते. एक दिवस पशू पालक आपल्या गायी, म्हशी, बकर्‍या घेऊन या परिसरात आले. मानवी स्वभावानुसार घर बांधण्यासाठी आणि जाळण्यासाठी  वृक्ष तोड केली. पण नवीन वृक्ष लागवड केली नाही. काही काळांत गोवर्धन पर्वत वनस्पति विहीन झाला. फक्त माती आणि दगडे शिल्लक उरली. दर पावसाळ्यात दरड कोसळू लागली. गोवर्धंनाच्या पायथ्याशी असलेली सरोवरे ही माती दगडांनी भरून गेली. यमुना काठचे कुंजवन ही नाहीसे झाले. वन्य प्राणीही ब्रज परिसर सोडून निघून गेले. 

एक दिवस वादळ आले. मेघ गर्जना सहित भयंकर पाऊस कोसळू लागला. यमुनेला भयंकर पूर आला, तिला रोखण्यासाठी काठावर वृक्ष नव्हते. यमुनेचे पानी गावांत शिरले. दुसरीकडे वृक्ष विहीन गोवर्धन पर्वताचे अनेक कडे ढासळले. गोवर्धन पर्वतावरून चिखलाचा पूर ही गावांत शिरला. शेकड़ों घरे जमींदोस्त झाली. शेकडो गोपालक आणि हजारों पशु पाण्यात वाहून गेले. सर्वांना वाटले हा देवराज इंद्रचा कोप आहे. देवराज इंद्रला प्रसन्न करण्यासाठी यज्ञाचे आयोजन करण्याचा निश्चय केला. पण श्रीकृष्णाने यज्ञाचा विरोध केला. श्रीकृष्ण म्हणाला, आपल्याच मूर्खपणामुळे आपल्या वर ही आपत्ति आली. आपणच गोवर्धन पर्वतावरील आणि  यमुनेच्या काठी असलेली झाडे आणि वनस्पति नष्ट केली. आपण विसरून गेलो गोवर्धन पर्वत आपला रक्षक आहे. आपण स्वार्थाने आंधळे होऊन  मूर्खपणा केला नसता तर या भयंकर पावसाने आपले नुकसान केले नसते. गोवर्धन पर्वताला पूर्वीचे वैभव प्रदान करणे गरजेचे आहे. श्रीकृष्णाचे म्हणणे सर्व गोपालकांना पटले. श्रीकृष्णाच्या नेतृत्वात त्यांनी पुन्हा गोवर्धन पर्वतानवर वृक्ष लागवड केली. पायथ्याशी असलेल्या सरोवरांना पुन्हा जिवंत केले. या शिवाय श्रीकृष्णाने 99 सरोवरांचा निर्माण केला. यमुनेकाठी हजारों वृक्ष लाऊन कुंजवनांची निर्मिती केली. 

काळ बदलला. ब्रज परिसर पुन्हा पूर्वी सारखा हिरवळीने समृद्ध झाला. वन्य प्राणी पशू-पक्षी तिथे पुन्हा परतले. एक दिवस पुन्हा भयंकर पाऊस आला. पण या वेळी चिखलचा पूर आला नाही. परिसरतील शेकडो सरोवरांनी पावसाचे पानी साठवून घेतले. यमुना काठावरच्या वृक्षांनी पूरचा जोर कमी केला. गोपालक आणि त्यांचे पशू सुरक्षित राहिले. गोवर्धन पर्वताने बृजची रक्षा केली. 

आपण निसर्गाचे  संरक्षण केले की निसर्ग आपली रक्षा करतो, हा मार्ग श्रीकृष्णाने जगाला दाखविला. निसर्ग सुरक्षित राहावा यासाठी आपल्या ऋषींनी  पर्वत, नद्या, सरोवरे, जंगल इत्यादींना देवत्व प्रदान केले.   

आज आपण स्वार्थी झालो आहोत. आपल्या शूद्र स्वार्थांसाठी निसर्ग नष्ट करत आहोत. परिणाम भयंकर पूर येऊ लागला आहे, पर्वत कोसळू लागले आहेत. हजारो लोक मृत्यूमुखी पडत आहे. मानव जातीला वाचवायचे असेल तर आज पुन्हा श्रीकृष्णाने दाखविलेल्या मार्गाचे अनुसरण करण्याची गरज आहे.   

Saturday, August 30, 2025

पाणी प्रेमाचे

नदीचे दोन्ही किनारे हसत-खेळत समुद्राला भेटण्यासाठी निघाले. दोन्ही किनारे एकत्र प्रवास करत समुद्राला सहज भेटले असते. न जाणे त्यांच्यात काय घडले. ते  श्रेष्ठत्वाच्या अहंकाराने ग्रस्त झाले. दुराग्रहाची इंगळी ही त्यांना डसली. डाव्या किनार्‍याला वाटत होते, त्यालाच समुद्राकडे जाण्याचा मार्ग माहीत आहे. उजव्या किनार्‍याने त्याचे अनुसरण केले पाहिजे. उजव्या किनार्‍याला वाटायचे, डावा किनारा मूर्ख आहे, त्याला काहीच कळत नाही. समुद्राकडे जाण्याचा मार्ग फक्त त्यालाच माहीत आहे, डाव्या किनार्‍याने त्याचे अनुसरण केले पाहिजे. त्यांच्यात रोज विवाद होऊ लागले. एकदा भांडण विकोपाला गेले. डावा किनारा पूर्व दिशेकडे वळला तर उजवा किनारा पश्चिम दिशेकडे वळला. दोन्ही किनार्‍यामध्ये साठलेले नदीचे पानी वाळवंटात वाहून गेले.  

पाण्या अभावी त्यांना पुढे जाण्याचा मार्ग शोधणे अवघड झाले. दोन्ही किनारे पाण्याअभावी तडफडत-तडफडत वाळवंटात नष्ट झाले. 

नदीचे पाणी म्हणजे नवर्‍या-बायकोचे प्रेम. सुखी संसारासाठी हे प्रेम नेहमी जपून ठेवले पाहिजे. त्यासाठी सर्वस्व त्याग करावा लागला तरी केला पाहिजे. 




Tuesday, August 26, 2025

लघु कथा: म्हातारा आणि सोनेरी फुलांचा सुगंध

एक म्हातारा रोज  सकाळी  फिरायला बगीच्यात येत असे. बगीच्यात आल्यावर तो सोनेरी फुलांसोबत अनेक तास बोलायचा. आज सकाळी ही तो आला, पाहतो काय, बगीच्यातील सोनेरी फुलांचे रोपटे कुणीतरी उपटलेले होते. म्हातार्‍याच्या काळजात धस्स झाले, तो मटकण खाली बसला. हे बहुतेक क्रिकेट खेळणार्‍या द्वाड  मुलांचे काम आहे. त्याने मनातल्या मनात त्या मुलांना शिव्या मोजल्या. एक सोनेरी निर्जीव फूल उचलून आपल्या काळजाशी घट्ट धरले. त्याच क्षणी म्हातार्‍याला काळजात कळ जाणवली. 

आजोबा, कसे वाटते आता. म्हातार्‍याने डोळे उघडले. समोर क्यारीत सोनेरी फुले वार्‍यासवे मस्त डोलत होती. त्यांच्या सुगंध चहुओर पसरलेला होता. म्हातार्‍याने प्रेमाने सोनेरी फुलांना गोंजारले. आजोबांनी नेहमीच्या सवयीने फुलांना विचारले, कसे आहात बाळांनो. आजोबा, आम्ही मस्त आहोत, इथे कसलीच काळजी नाही. इथे कुणीही आम्हाला त्रास देऊ शकत नाही. आजोबा, तुम्ही थकला असाल, थोडा निवांत पडा. तुम्हाला आवडणारी बासुरीची टेप लाऊन देतो.  भरपूर वेळ आहे, आता आपल्याकडे. म्हातार्‍याने समाधानाने डोळे मिटले. दूर अवकाशात बासुरीचे बोल घुमत होते. 



Saturday, August 23, 2025

लघु कथा: बंदूकीची गोळी ती

 

कॉंस्टेबलबलवान सिंह जोरात ओरडला, साहेब, आपल्या वर हल्ला करणारी,  आपल्या अनेक जवानांना मारणारी नक्सली कमांडर इथेच पडली आहे.  काय करायचे हिचे?  कमांडेंट तिच्या जवळ गेला, तिच्या कडे पाहिले, ती वेदनेने तडफडत रक्ताच्या थोरोळ्यात जमिनीवर पडलेली होती.  कमांडेंट ने  विचार केला, या घनदाट जंगलात मदत याला काही तास लागतील. तो पर्यन्त हिचे जीवंत राहणे शक्य नाही. हीची मरण यातनेतून मुक्ति करणेच योग्य. त्याच्या बंदूकीने तिच्या छातीचा वेध घेतला. कमांडेंटचे लक्ष क्षणभरासाठी तिच्या चेहर्‍याकडे गेले, त्याला वाटले तिचे डोळे म्हणत आहे, "साहेब, मला मारू नका, मला जगायचे आहे". कमांडेंट ने डोळे बंद केले आणि बंदूकीचे ट्रीगर दाबले. 

धाँय-धाँय गोळीचा आवाज आसमंतात घुमला. एक पक्षी आकाशी उडाला. 

आजच्या चकमकीत बंदूकीतून सुटणार्‍या गोळ्यांनी अनेक परिवारांचे आयुष्य उध्वस्त केले होते. अनेकांचे स्वप्न भंगले होते. त्या घटनेला अनेक वर्ष झाली. आता कमांडेंट निवृत होऊन गेला होता. कमांडेंट रोज रात्री झोपेची गोळी घेतो तरीही कमांडेंटला झोप येत नाही.  रात्रभर त्याच्या  कानात तिचा आवाज गुंजत राहतो -   "साहेब मला मारू नका, मला जगायचे आहे".  

युद्धाच्या कथा कधीच रम्य नसतात. त्या अतिशय वेदनादायक असतात. 

  


 

Tuesday, August 19, 2025

पिंपळ: आशेची किरण दाखविणारा

भल्या पहाटे आयुष्याला कंटाळून तो त्या डोंगराच्या कड्यावर पोहचला. इथून उडी मारली तर आपण नक्की मरणार ना, याची खात्री करण्यासाठी त्याने कड्या खाली डोकावून पाहिले. पण हे काय, कड्याच्या थोड्या खाली दोन दगडांच्या भेगेतून एक पिंपळाचे झाड डोकावत होते. झाडाच्या  मुळांनी दूर पर्यन्त दगडांना जखडून ठेवले होते. पिपळाचे ते झाड गुरुत्वाकर्षणाच्या नियमांना झुगारून मस्त वार्‍या सावे डोलत होते.  त्या क्षणी त्याच्या मनात विचार आला, इथे न माती, न पानी,  फक्त दगडाची एक भेग, तरीही हे झाड जिवंत आहे. झाडाला आधारासाठी मातीच्या जागी दगड मिळाले तरीही पिंपळाने तक्रार केली नाही. दगडातच त्याने जगण्याचा मार्ग शोधला. आपण ही परिस्थिति बदलू शकतो. पूर्व दिशेला सोनेरी करणे उधळत सूर्य उगवला होता. त्याने विचार बदलला. तो पुन्हा आपल्या घरी परतला. नव्याने जगण्याचा संघर्ष सुरू करण्यासाठी. 

 

Saturday, August 16, 2025

गूढ कथा : अक्कल दाढ (संपादित)

  

काल दुपारी कार्यालयात एक विशिष्ट भ्रष्टाचाराची फाईल वाचताना दाढ दुखू लागली. काही वेळातच दाढेचे दुखणे वाढू लागले आणि त्या बरोबर डोक्यात वेदनाही. अखेर वैतागून मी फाईल वाचणे थांबविले. घरी पोहचल्यावर गरम पाण्यात मीठ टाकून गुळणे केले, लवंग ही तोंडात ठेवली. पण काही फायदा झाला नाही. सारी रात्र दाढेच्या दुखण्यामुळे तळमळत काढली. 

सकाळी दातांचा डॉक्टर कडे गेलो. डॉक्टर माझ्या कडे पहात  मिस्कील पणे हसले आणि म्हणाले, तुमच्या दाढेला साधा-सुद्धा नाही, जीव घेऊ अकलेचा किडा लागला आहे. त्वरित नाही काढला तर हा किडा मेंदूत शिरेल. तिथे जाऊन अकलेचे तारे तोडेल. त्याच्या परिणाम तुम्हाला भोगावा लागेल. कदाचित अवेळी सरकारी सेवेतून निवृत्त व्हावे लागेल. पेन्शन ही मिळणार नाही. भिक्षा मागत दारो-दारी फिरावे लागेल. माझ्या डोळ्यांसमोर काजवे चमकले, खरोखरंच असेल घडले तर? घाबरून मी ओरडलो, डॉक्टर, काढून टाका ती दाढ, अकलेच्या किड्या सकट. दाढ निघाल्यावर दुखणे ही थांबले. शरीर आणि मन शांत झाले. कार्यालयात पोहचल्यावर ती विशिष्ट भ्रष्टाचाराची फाईल लाल फितीत व्यवस्थित बांधून कपाटात ठेऊन दिली. घरी आल्यावर  पांढरे शुभ्र वस्त्र परिधान करून, आरश्यासमोर उभा राहिलो. 

आरश्यात मला माझा चेहरा काळा ठिक्कर पडलेला का दिसत होता, हे मात्र मला समजले नाही. 
 

Monday, April 14, 2025

स्वप्नाची टीम: दोन लघु कथा

 

फायनल मॅच होती. राजेशने मैदानात उतरताच पाहिल्याच ओवर मध्ये ऑफ स्टंपच्या बाहेर जाणार्‍या पहिल्या दोन चेंडूवर बेकफुट वर जाऊन ऑफ साईडला दोन चौकार मारले. या सीझनचे त्याचे पाचशे रन ही पूर्ण झाले. तिसरा चेंडू सरळ आला. राजेश आधीच बेकफुट वर गेला होता. त्याने त्या चेंडूला समोर मारण्याचा प्रयत्न केला. पण चेंडू बैटला लागला नाही. राजेश ने मागे वळून पाहिले आणि रागात बैट जमिनीवर पटकला. पण त्याच्या काही फायदा होणार नव्हता. त्याचा त्रिफळा उडालेला होता. राजेश आऊट झालेला होता. तो पेवेलियन मध्ये परतला. त्याच्या फ्रेंचाईसच्या मालकिणीने त्याच्या कडे पाहून थंब्स अप केले. राजेशने ही तिच्या कडे पाहत एक स्माईल दिले. 

रात्री बेडरूम मध्ये राजेश आपल्या बायकोला म्हणाला, राणी तुझ्या स्वप्नाचे फार्म हाऊस घेण्याची इच्छा आज मी पूर्ण केली. 

(2)

राजेशचा त्रिफळा उडाला आणि राजूने डोक्यावर हात मारला. राजू स्वत:ला बुद्धिमान समजत होता. लीग खेळणार्‍या सर्व खेळाडुंचे आंकडे त्याला माहीत होते. कोणता खेळाडू, कोणत्या गोलंदाजाविरुद्ध चांगला खेळतो, कोणत्या मैदानात चेंडू कसा येतो इत्यादींचे त्याने उत्तम रीतीने अध्ययन केले होते. त्याच आधारावर तो  दररोज स्वप्नील टीम बनवायचा. प्रत्येक मॅच संपल्यावर आपल्या चुका  शोधायचा. त्याने आकड्यांच्या आधारावर आजच्या फायनल मॅचसाठी स्वप्नील टीम निवडली होती. आज एक कोटी जिंकण्याची त्याला शंभर टक्के खात्री होती. मॅच संपला. निवडणूकीच्या सर्व्हे प्रमाणे त्याचे अंदाज या वेळी ही चुकले होते. या सीझन मध्ये कर्ज घेऊन त्याने लाखो रुपये स्वप्नील टीम वर खर्च केले होते. लोकांचे कर्ज कसे चुकविणार, बायको मुलांचे पोट कसे भरणार... या यक्ष प्रश्नांचे उत्तर त्याच्यापाशी नव्हते. न कळत त्याची पाऊले रेल्वे लाइनच्या दिशेने चालू लागली.....



Monday, April 7, 2025

सिप (SIP) चे मजेदार विज्ञापन

  

(विज्ञापन आणि माझ्या मनातील विचार) 

काल टीव्ही वर आयपीएलचा सामना पाहत होतो. मध्येच एक विज्ञापन आले. एक दुकान दिसत होते. दुकानाच्या साईन बोर्ड वर झगमग लाईटिंग दिसत होती. दुकानासमोर उभे राहून एक तरुण मुलगी गोड आवाजात म्हणाली, मी नियमित सिप मध्ये गुंतवणूक करते.त्या गुंतवणूकीतून मी वडिलांसाठी ....

 मी: वडिलांना दुकान टाकून दिले...

ती: नाही हो,

मी: मग दुकानात लाखोंचा माल भरून दिला असेल. 

ती: नाही हो, हा जो  दुकानावर लागलेला झगमग करणारा साईन बोर्ड आहे, तो मी वडिलांना दुकानावर लावण्यासाठी विकत घेऊन दिला. माझी सिप मधली गुंतवणूक सार्थकी लागली. 

मी विचार करू लागलो, हा साईन बोर्ड जास्तीसजास्त पाच किंवा दहा हजाराचा असेल. सिप मध्ये नियमित गुंतवणूक करून तिला एवढेच पैसे मिळाले... 

सर्वांनी सिप गुंतवणूक करण्यापूर्वी, हे विज्ञापन अवश्य पाहिले पाहिजे. 

Friday, August 23, 2024

शतशब्द कथा: मला ते मेडल हवे

दहा वर्षाची चिऊ धावत-धावत आली आणि म्हणाली, बाबा-बाबा मी पैलवान बनणार, ओलंपिक खेळणार आणि मेडल आणणार. वा! छान, सुवर्णपदक आण बेटी. चिऊ नाक मुरडत म्हणाली, जमणार नाही, बाबा. अच्छा मग चांदीचे, चिऊ ने  नकारात्मक मान हलवली. अखेर बाबा म्हणाले, आम्हाला तर कांस्य पदक ही चालेल. आपल्या देशात कांस्य पदक जिंकणार्याला ही एखाद कोटी मिळतात. चिऊ चिडून म्हणाली, बाबा, जे पदक मिळाल्यावर लोकं माझा रोड शो करतील. माझ्या अंगावर गुलाब फुलांचा वर्षाव होईल आणि मला करोडो रुपये मिळतील, मला ते मेडल हवे आहे.